МЗМП достави извештај до ГРЕВИО за спроведувањето на Истанбулската конвенција во Северна Македонија

Македонското здружение на млади правници (МЗМП) достави извештај до Групата експерти за акција против насилството врз жените и семејното насилство – ГРЕВИО, како придонес кон следењето на спроведувањето на Истанбулската конвенција во Северна Македонија.

Извештајот го опфаќа периодот од 2023 до 2026 година и се темели на искуството на МЗМП во обезбедувањето бесплатна правна помош, стратешкото застапување, истражувањето на судската практика и мониторингот на постапувањето на институциите.

Иако во земјата е постигнат напредок во воспоставувањето на правната и институционалната рамка за спречување и заштита од насилство врз жените и семејно насилство, наодите на МЗМП укажуваат дека сè уште постои значителен јаз меѓу формално предвидените механизми и заштитата што жртвите ја добиваат во практиката.

Извештајот се осврнува на повеќе области:

• заштитата на жените кои бараат меѓународна заштита и препознавањето на родово заснованото прогонување;
• институционалниот одговор насочен кон правата, безбедноста и потребите на жртвата;
• препознавањето и заштитата на децата изложени на семејно насилство како жртви;
• процената на ризикот, координацијата меѓу институциите и обезбедувањето итна заштита;
• пристапот до правда и бесплатна правна помош;
• задолжителното помирување во бракоразводните постапки во случаи на семејно насилство;
• дигиталното родово засновано насилство;
• превенцијата и образованието;
• практичната достапност на специјализираните услуги и засолништата;
• собирањето и објавувањето податоци за родово заснованото насилство.

МЗМП особено укажува дека децата кои сведочат или живеат во средина со семејно насилство мора доследно да бидат препознаени и заштитени како жртви. Процената на ризикот треба да биде континуиран процес што ќе води кон навремени и конкретни мерки, а институционалните надлежности не смеат да предизвикуваат одложување или празнини во заштитата.

Во делот за пристап до правда, МЗМП препорачува бесплатната правна помош да биде достапна и за постапките што непосредно произлегуваат од насилството, како што се разводот, издршката, домувањето и имотните прашања. Се препорачува и укинување на задолжителното помирување во бракоразводните постапки кога е пријавено или утврдено семејно насилство.

Посебно внимание е посветено на дигиталното родово засновано насилство. И покрај воведувањето ново кривично дело за злоупотреба на снимки со сексуално експлицитна содржина, потребни се дополнителни законски измени, зајакнати капацитети за истрага, доверливи и достапни канали за пријавување, како и ефикасни механизми за брзо отстранување на штетната содржина од интернет.

Препораките во извештајот се насочени кон создавање систем во кој законите, постапките и услугите ќе обезбедуваат навремена, достапна и ефективна заштита, приспособена на реалните околности и потреби на жените и децата погодени од насилство.

Целосниот извештај на МЗМП, поднесен до ГРЕВИО на англиски јазик, е достапен подолу:

Преземете го извештајот – „Report of the Macedonian Young Lawyers Association (MYLA) to GREVIO“